ကမၻာႀကီးကို ေျပာင္းလဲေစခဲ့ေသာ တီထြင္မႈ (၃၀)

ကမၻာႀကီးကို ေျပာင္းလဲေစခဲ့ေသာ တီထြင္မႈ (၃၀)

လူသားေတြနဲ႔ လူ႔သမုိင္းေၾကာင္းကုိ အဆင့္တစ္ခုအထိ ျမႇင့္တင္ေျပာင္းလဲေပးႏိုင္တဲ့ တီထြင္မႈေတြ မၾကာခဏဆိုသလိုပဲ ထြက္ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ လူသားေတြရဲ႕ သမိုင္းေၾကာင္းထဲ အေရးအပါဆုံး တီထြင္မႈ အခု ၃၀ ထဲမွာ သမိုင္းဦးကာလ တီထြင္မႈကေန World Wide Web အထိ ေဖာ္ျပေပးထားပါတယ္။
(၁) ရြက္သေဘာၤ (ေရွးေခတ္ မက္ဆုိပုိေတးမီးယား၊ ဘီစီ ၆၀၀၀)
လူ႔သမိုင္းအေစာပိုင္းက ကုန္သြယ္မႈနဲ႔ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရး ေခတ္တစ္ခု မျဖစ္တည္လာခင္မွာ ေရွးေခတ္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယား အူဗိတ္ယဥ္ေက်းမႈက ရြက္သေဘၤာေတြကို ကနဦး အသုံးျပဳခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီယဥ္ေက်းမႈဟာ တိုက္ဂရစ္နဲ႔ ယူဖေရးတီးျမစ္ေပါင္းဆုံရာေနရာမွာ အေျခစုိက္ခဲ့ပါတယ္။ အူဗိတ္ယဥ္ေက်းမႈဟာ ယခုကာလ အီရတ္ႏိုင္ငံတည္ရွိရာမွာ ျဖစ္ထြန္းေပၚေပါက္ခဲ့ပါတယ္။
(၂) ဘီး (အမည္မသိ၊ ဘီစီ ၄၀၀၀ႏွင့္ ၃၅၀၀)
ရြက္သေဘၤာေတြလိုပဲ ဘီးေတြဟာလည္း လူေတြရဲ႕ ကုန္ပစၥည္းနဲ႔ ၿခံေမြးတိရစာၦန္သယ္ယူမႈပုံစံကို ေတာ္လွန္ေျပာင္းလဲခဲ့ပါတယ္။ ဘယ္အခ်ိန္၊ ဘယ္ေနရာမွာ ဘီးကို တီထြင္ခဲ့သလဲဆိုတာ ပညာရွင္ေတြ တိတိက်က်မသိၾကပါဘူး။ ေၾကးေခတ္ မက္ဆိုပုိေတးမီးယား ဒါမွမဟုတ္ ယူေရးရွား ကာလေတြမွာ တီထြင္ခဲ့ဖြယ္ရွိတယ္လို႔ ခန္႔မွန္းထားၾကပါတယ္။
(၃) သံ (ေရွးေခတ္အီဂ်စ္၊ ဘီစီ ၃၄၀၀)
ေရွးေခတ္ အီဂ်စ္ျပည္သားေတြဟာ အေဆာက္အဦတည္ေဆာက္မႈနဲ႔ လက္သမားအတတ္ပညာ အေျခခံထဲက တစ္ခုကုိ တီထြင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒါက ေသးငယ္ေပမဲ့ အစြမ္းထက္တဲ့ သံပါ။ ေထာင္စုႏွစ္သုံးခုေလာက္ အၾကာမွာ ေရာမသားေတြက အိမ္႐ိုက္သံေတြကို ပုံသြင္းၿပီး အေျမာက္အျမားထုတ္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။
(၄) ဆပ္ျပာ (ေရွးေခတ္ မက္ဆုိပုိေတးမီးယား၊ ဘီစီ ၂၈၀၀)
လူသားေတြရဲ႕ တစ္ကုိယ္ရည္သန္႔ရွင္းေရးဟာ လူအဖြဲ႕အစည္းတုိးတက္ေရး စည္ပင္ဖြံ႕ၿဖိဳးေအာင္ အေထာက္အပံ့ေပးႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ပထမဆုံး မိုးလုံေလလုံ သန္႔စင္ခန္းကုိ ဘီစီ ၃၀၀၀ အတြင္း စေကာ့တလန္ေျမာက္ဘက္က စကာရာဘေရမွာ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ထိုအခ်ိန္ေလာက္မွာပဲ ေရွးေခတ္ မက္ဆိုပုိေတးမီးယားကာလအတြင္း ပထမဆုံး သန္႔စင္ဆပ္ျပာေတြကို တိရစၧာန္အဆီနဲ႔ သစ္သားကိုမီး႐ိႈ႕ရာက ရလာတဲ့ ျပာနဲ႔ ဖန္တီးခဲ့ပါတယ္။
(၅) ေပသီးတြက္ခုံ (ေရွးေခတ္ မက္ဆုိပုိေတးမီးယား၊ ဘီစီ ၂၇၀၀)
လွ်ပ္စစ္ဂဏန္းေပါင္းစက္နဲ႔ ကြန္ပ်ဴတာေတြ မထြက္ေပၚမီက ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ေပသီးတြက္ခုံကုိ ဘီစီ၂၇၀၀ ေလာက္က ေရွးေခတ္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယားမွာ အသုံးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ဆူမာရီယန္ယဥ္ေက်းမႈရဲ႕ ကိန္းဂဏန္းစနစ္ကုိ အေျချပဳၿပီး တြက္ခ်က္မႈေတြ ျပဳလုပ္တဲ့အခါမွာ ေပသီးတြက္ခုံကို အသုံးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီထုတ္ကုန္ဟာ ေရွးေခတ္ကမၻာရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ေငြေၾကးစနစ္ေတြအတြက္ အေရးအပါဆုံး ကိရိယာတစ္ခု ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
(၆) သံလိုက္အိမ္ေျမႇာင္ (တ႐ုတ္၊ ဘီစီ ၂၀၆)
အခုတီထြင္မႈဟာ ေရေၾကာင္းလမ္းညႊန္သြားလာမႈကို ေျပာင္းလဲခဲ့ၿပီး နယ္ေျမသစ္စူးစမ္းရွာေဖြမႈေခတ္ကို သယ္ေဆာင္လာခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကမ႓ာ့ကုန္သြယ္ေရးကို အႀကီးအက်ယ္တုိးခ်ဲ႕ႏိုင္ေအာင္ အေထာက္အပံ့ေပးခဲ့ပါတယ္။ သံလိုက္အိမ္ေျမႇာင္ကုိ ဘီစီ ၂၀၆ အတြင္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာ လူ႔ကံၾကမၼာကို ေဟာၾကားရာမွာ အသုံးျပဳခဲ့ပါတယ္။ ေအဒီ ၁၁ ရာစုမွပဲ လမ္းညႊန္ကိရိယာအျဖစ္ အသုံးျပဳခဲ့တာပါ။
(၇) စကၠဴ  (တ႐ုတ္၊ ဘီစီ ၁၀၅)
စကၠဴတီထြင္မႈဟာ အေရးပါတယ္။ လူ႔ယဥ္ေက်းမႈမွာ စကၠဴကိုအသုံးျပဳၿပီး အသိပညာေတြ ေဝမွ်တာနဲ႔ မွတ္တမ္းမွတ္ရာ သိမ္းဆည္းတာေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေရွးေခတ္အီဂ်စ္သားေတြက က်ဴပင္ကေန စကၠဴကို ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဘီစီ ၄ ရာစုမွာ ေပ်ာ႔ဖတ္ေတြနဲ႔ စကၠဴအစစ္ကုိ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ စကၠဴကို တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ဟန္မင္းဆက္ ခုံ႐ုံးအရာရွိ ခိုင္လြန္က တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။
(၈) ယမ္းမႈန္႔ (တ႐ုတ္၊ ေအဒီ ၁၄၃)
အေရးပါတဲ့ ေပါက္ကြဲေရးပစၥည္းျဖစ္တဲ့ ယမ္းမႈန္႔ဟာ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာအတြင္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံမွာ အဆင့္ဆင့္ေျပာင္းလဲတိုးတက္ခဲ့ပါတယ္။ ေအဒီ ၁၄၂ မွာေတာ့ အဂၢိရိတ္ထုိးသူ ေဝပိုယန္ရဲ႕ ေတာက္က်မ္းစာမွာ ယမ္းမႈန္႔ကို ပထမဆုံး ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ယခုတီထြင္မႈဟာ ကမ႓ာ့သမုိင္းအေပၚ အႀကီးအက်ယ္ေျပာင္းလဲခဲ့ၿပီး လူသားေတြ စစ္ျပဳတဲ့ပုံစံကိုလည္း ေျပာင္းလဲခဲ့ပါတယ္။ ေခတ္သစ္လက္နက္ေတြမွာ ယမ္းမႈန္႔ဟာ အေျခခံအျဖစ္ ပါဝင္ေနတုန္းပါပဲ။
(၉) စက္နာရီ (တ႐ုတ္၊ ေအဒီ ၇၂၅)
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ထြက္ရွိလာတဲ့ အေရးအႀကီးဆုံး တီထြင္မႈက စက္နာရီပါ။ ကမ႓ာ့ပထမဆုံး စက္နာရီကို ရွစ္ရာစုမွာ စစ္တပ္အင္ဂ်င္နီယာ လ်န္လင္ဇန္နဲ႔ သခ်ာၤပညာရွင္ ရီရွန္တို႔က တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ အခ်ိန္ကို တိက်စြာ ေျပာလာႏိုင္တာနဲ႔ လူ႔သမိုင္း အလ်င္အျမန္တုိးတက္လာခဲ့ပါတယ္။ နာရီေၾကာင့္ ပင္လယ္ခရီးသြားလာမႈနဲ႔ စိုက္ပ်ိဳးေရးေတြကို ျပဳလုပ္ရာမွာ ပိုမုိလြယ္ကူလာပါတယ္။
(၁၀) ပုံႏွိပ္စက္ (ေရာမအင္ပါယာ၊ ေအဒီ ၁၄၄၀)
ဂ်ိဳဟန္နက္စ္ ဂူတင္ဘတ္ရဲ႕ ဖန္တီးမႈေၾကာင့္ လူေတြဆီကို အသိပညာျဖန္႔ေဝႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အခ်က္အလက္ေတြ အျပန္အလွန္ေဝမွ်တဲ့ ေခတ္တစ္ခုကိုလည္း အစပ်ိဳးႏိုင္ခဲ့တယ္။ လူ႕အထက္တန္းလႊာေတြကသာ ထိန္းသိမ္းခဲ့တဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ကို လူမ်ားစြာကုိ ျဖန္႔ေဝႏိုင္ဖုိ႔ ပုံႏွိပ္စက္က ကူညီခဲ့ပါတယ္။
(၁၁) သာမိုမီတာ (ဗင္းနစ္ျပည္၊ ၁၆၁၂ ခုႏွစ္)
ေခတ္ေဆးကုသမႈ၊ သိပၸံနည္းက် သုေတသနလုပ္ငန္းနဲ႔ ကုန္ေခ်ာထုတ္လုပ္ေရးတို႔ဟာ အပူခ်ိန္ကုိ တိက်စြာတိုင္းတာဖို႔ဆိုတဲ့ ႏိႈးေဆာ္ခ်က္နဲ႔ ေပၚထြက္လာပါတယ္။ ပထမဆုံး သာမိုစကုပ္ကုိ နကၡတၱေဗဒပညာရွင္ ဂယ္လီလီယိုဂယ္လီေလက အပူခ်ိန္အေျပာင္းအလဲကုိ ျပသႏိုင္ဖို႔ ၁၅၉၂ ခုႏွစ္မွာ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ပထမဆုံး သာမိုမီတာအသစ္ကုိ သာမိုစကုပ္အတုိင္းအတာနဲ႔ ဗင္းနစ္ျပည္သား သမားေတာ္ ဆန္တိုရီယို ဆန္တုိရီယိုက ၁၆၁၂ ခုႏွစ္မွာ တီထြင္ခဲ့တာပါ။
(၁၂) ေခတ္သစ္ေရေႏြးေငြ႕အင္ဂ်င္ (အဂၤလန္၊ ၁၆၉၈ ခုႏွစ္)
စက္မႈေတာ္လွန္ေရးမွာ အေရးပါတဲ့အခန္းက႑ကပါဝင္ခဲ့တဲ့ ကမ႓ာ့ပထမဆုံး စီးပြားျဖစ္ ေရေႏြးေငြ႕သုံးအင္ဂ်င္ကို ၁၆၉၈ ခုႏွစ္မွာ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး အင္ဂ်င္နီယာ ေသာမတ္ေဆဗာရီက တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတီထြင္မႈကို မုိင္းတြင္းေတြမွာ ေရစုပ္ထုတ္တာနဲ႔ သီးႏွံႀကိတ္ခြဲစက္ေတြမွာ အသုံးျပဳခဲ့ပါတယ္။
(၁၃) ေရခဲေသတၱာ (စေကာ့တလန္၊ ၁၇၅၅ ခုႏွစ္)
အစားအေသာက္သမုိင္းမွာ အေရးအပါအဆုံး တီထြင္မႈတစ္ခုက ေရခဲေသတၱာပါ။ ပထမဆုံး လူလုပ္ေရခဲေသတၱာကို စေကာ့တလန္လူမ်ိဳး ဆရာဝန္ ဝီလီယံေကာလန္က ၁၇၅၀ ႏွစ္လယ္ပိုင္းမွာ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၁၉၁၃ ခုႏွစ္က်မွ ပထမဆုံး စီးပြားျဖစ္ ေရခဲေသတၱာကုိ ေရာင္းခ်ခဲ့ၾကပါတယ္။
(၁၄) ကြန္ပ်ဴတာ (အဂၤလန္၊ ၁၉ ရာစုအေစာပိုင္း)
၁၉ ရာစုအေစာပိုင္းမွာ စက္ပစၥည္းနဲ႔ တြက္ခ်က္မႈ ျပဳလုပ္ေပးႏိုင္တဲ့ ထုတ္ကုန္ေတြျဖစ္တဲ့ Difference နဲ႔ Analytical အင္ဂ်င္ေတြကို ကြန္ပ်ဴတာရဲ႕ ဖခင္ႀကီးအျဖစ္ တင္စားခံခဲ့ရတဲ့ အဂၤလိပ္ သခ်ာၤပညာ ခ်ားလ္ဘာေဘ့ခ်္က တီထြင္ေပးခဲ့ပါတယ္။
(၁၅) လွ်ပ္စစ္ေၾကးနန္း (အဂၤလန္၊ ၁၈၁၆ ခုႏွစ္)
အဂၤလိပ္သိပၸံပညာရွင္ ဖရန္စစ္ေရာ္နယ္စ္ဟာ ၁၈၁၆ ခုႏွစ္မွာ ပထမဆုံး လွ်ပ္စစ္နဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ ဆက္သြယ္ေရးပုံစံတစ္မ်ိဳး တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသား ဆင္ျမဴရယ္ေမာ့စ္က ၁၈၃၇ ခုႏွစ္မွာ ပထမဆုံး စီးပြားျဖစ္အသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ ေၾကးနန္းစနစ္ကို ဖန္တီးခဲ့တာေၾကာင့္ ရပ္ေဝးဆက္သြယ္မႈပုံစံကုိ ေတာ္လွန္ေျပာင္းလဲခဲ့ပါတယ္။
(၁၆) ဓာတ္ပုံ (ျပင္သစ္၊ ၁၈၁၆ ခုႏွစ္)
ျပင္သစ္တီထြင္ပညာရွင္ နီစီေဖာ္နီစီက DIY ကင္မရာတစ္လုံးနဲ႔ silver chloride ေလာင္းထားတဲ့ စာရြက္ကိုအသုံးျပဳၿပီး ပထမဆုံးဓာတ္ပုံကို ၁၈၁၆ ခုႏွစ္မွာ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉ ရာစုရဲ႕ အထင္ကရ တီထြင္မႈတစ္ခုျဖစ္တဲ့ ဓာတ္ပုံဟာ လူသားေတြရဲ႕ အႏုပညာဖန္တီးမႈ၊ ဆက္သြယ္မႈ၊ သင္ယူမႈနဲ႔ ျဖစ္ရပ္ မွတ္တမ္းတင္တဲ့ နည္းလမ္းကို အႀကီးအက်ယ္ေျပာင္းလဲေစခဲ့ပါတယ္။
(၁၇) ေခတ္သစ္ေမ့ေဆး (အေမရိကန္၊ ၁၈၄၂ ခုႏွစ္)
ေခတ္သစ္ခြဲစိတ္မႈလုပ္ငန္းစဥ္ေတြက ေမ့ေဆးမရွိဘဲနဲ႔ ျပဳလုပ္ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ ႏွစ္ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာအတြင္း သဘာဝေမ့ေဆးအျဖစ္ အရက္နဲ႔ ဘိန္းေတြကို သုံးစြဲခဲ့ၾကပါတယ္။ ခြဲစိတ္ဆရာဝန္ ခေရာဖို႔ဒ္ေလာင္းက ၁၈၄၂ ခုႏွစ္မွာ လူနာရဲ႕ ေမး႐ိုးကို ခြဲဖို႔အတြက္ ပထမဆုံးအႀကိမ္အျဖစ္ အီသာဓာတ္ေငြ႕ကို အသုံးျပဳခဲ့ပါတယ္။
(၁၈) ေခတ္သစ္ေရနံသန္႔စင္မႈ (စေကာ့တလန္၊ ၁၈၄၈ခုႏွစ္)
ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ကေန ပလတ္စတစ္အထိ အရာအားလုံးဟာ ေရနံကုိ ျပန္လည္ သန္႔စင္ရာက ရလာတာပါ။ အဲဒီလုပ္ငန္းစဥ္ကို စေကာ့လူမ်ိဳး ဓာတုေဗဒပညာရွင္ ဂ်ိမ္းယန္းက တုိးတက္ေအာင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူက ၁၈၄၈ ခုႏွစ္မွာ သဘာဝဆီကေန ေရနံဆီထုတ္ႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းကို ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။
(၁၉) ေလာင္စာသုံးအင္ဂ်င္ (ျပင္သစ္၊ ၁၈၅၉ ခုႏွစ္)
ဘယ္လ္ဂ်ီယမ္ဖြား ပဲရစ္ၿမိဳ႕ေန အင္ဂ်င္နီယာ ဂ်င္ဂ်ိဳးဆက္အီတုိင္နီလီႏႊာက ကမ႓ာ့ပထမဆုံး ေလာင္စာသုံးအင္ဂ်င္ကုိ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ေလာင္စာသုံးအင္ဂ်င္ကို ေျမနဲ႔ ေရေပၚသြားလာေနတဲ့ ယာဥ္အားလုံးနီးပါးမွာ အသုံးျပဳေနၾကပါၿပီ။
(၂၀) တယ္လီဖုန္း (အေမရိကန္/ကေနဒါ၊ ၁၈၇၉ ခုႏွစ္)
တယ္လီဖုန္းဟာ ကမ႓ာကိုေျပာင္းလဲေစခဲ့တဲ့ တီထြင္မႈတစ္ခုပါ။ တယ္လီဖုန္းကုိ လူအမ်ိဳးမ်ိဳးက ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တုိးတက္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၈၇၉ ခုႏွစ္မွာေတာ့ အမွန္တကယ္ အသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ တယ္လီဖုန္းကို စေကာ့တလန္ဖြား တီထြင္မႈပညာရွင္ အဲလက္ဇန္ဒါး ဂေရဟမ္ဘဲလ္က တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။
(၂၁) မီးသီး (အေမရိကန္၊ ၁၈၇၉ ခုႏွစ္)
အဂၤလိပ္ သိပၸံပညာရွင္ ဝါရန္ဒီလာ႐ူအပါအဝင္ တီထြင္သူမ်ားစြာဟာ ရာစုႏွစ္အတြင္း အေျခခံမီးသီးအမ်ိဳးမ်ိဳးကို တီထြင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမွန္တကယ္အသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ မီးသီးကို ၁၈၇၉ ခုႏွစ္မွာ ေသာမတ္အက္ဒီဆင္က ေဈးကြက္မွာ ေရာင္းခ်ဖို႔အတြက္ မူပိုင္ခြင့္တင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။
(၂၂) ကား (ဂ်ာမနီ၊ ၁၈၈၆ခုႏွစ္)
ဂ်ာမန္အင္ဂ်င္နီယာ ကားလ္ဘန္႔ဇ္ဟာ ၁၈၈၆ ခုႏွစ္မွာ ပထမဆုံးကား Benz Patent-Motorwagen တီထြင္သူအျဖစ္ ဂုဏ္ျပဳမွတ္တမ္းတင္ခံခဲ့ရပါတယ္။
(၂၃) ေရဒီယို (အီတလီ၊ ၁၈၉၅ ခုႏွစ္)
စြန္႔ဦးတီထြင္မႈ ျပဳလုပ္သူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ရွည္လ်ားတဲ့ အကြာအေဝးအထိ ထုတ္လႊင့္ႏိုင္တဲ့ ေရဒီယိုတီထြင္မႈမွာ ပါဝင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အီတလီလူမ်ိဳးတီထြင္သူ ဂူလီယဲမိုမာကိုနီက ၁၈၉၅ ခုႏွစ္မွာ ေအာင္ျမင္စြာ အသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ ေရဒီယိုကိရိယာနဲ႔ ႀကိဳးမဲ့ေၾကးနန္းစနစ္ကို တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။
(၂၄) ေလယာဥ္ (အေမရိကန္၊ ၁၉၀၃ ခုႏွစ္)
ေအာ္ဗီလီနဲ႔ ဝီဗာ႐ိုက္ဟာ ကမ႓ာ့ပထမဆုံးေလယာဥ္ကုိ တီထြင္သူေတြအျဖစ္ မွတ္တမ္းတင္ခံရပါတယ္။ သူတို႔ဟာ ၁၉၀၃ ခုႏွစ္မွာ ေလယာဥ္နဲ႔ ေတာင္ကာ႐ိုလုိင္းနားတစ္ေလွ်ာက္ ေလးမိုင္အထိ ပ်ံသန္းခဲ့ၾကပါတယ္။ ေလေၾကာင္းပ်ံသန္းမွဟာ လူေတြရဲ႕ ခရီးသြားလာမႈ၊ ကုန္ပစၥည္းသယ္ယူမႈနဲ႔ စစ္ပြဲတိုက္ခိုက္မႈ နည္းလမ္းကုိ ေျပာင္းလဲခဲ့ၾကပါတယ္။
(၂၅) ေခတ္သစ္ေလေအးေပးစက္ (အေမရိကန္၊ ၁၉၀၂ ခုႏွစ္)
ပထမဆုံးအသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ ေလေအးေပးစက္ကုိ ၁၉၀၂ ခုႏွစ္မွာ ဝဲလစ္ကာရီရာက တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ လူလုပ္ေလေအးေပးစက္ဟာ ပူေႏြးတဲ့ေနရာေတြမွာ လူေတြ သက္ေသာင့္သက္သာေနႏိုင္ေအာင္ ကူညီႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။
(၂၆) ပင္နယ္ဆလင္ (အဂၤလန္၊ ၁၉၂၈ ခုႏွစ္)
စက္တင္ဘာလ ၁၉၂၈ ခုႏွစ္မွာ စေကာ့တလန္လူမ်ိဳး အလက္ဆန္းဒါးဖလန္းမင္းက လန္ဒန္ၿမိဳ႕ စိန္႔ေမရိေဆး႐ုံရဲ႕ ေျမေအာက္ဓာတ္ခြဲခန္းမွာ ပင္နယ္ဆလင္ကိုေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါဟာ ၂၀ ရာစုရဲ႕ အေရးအႀကီးဆုံး ေဆးပညာဆိုင္ရာ တိုးတက္မႈျဖစ္ပါတယ္။ ပုိးသတ္ေဆး ပင္နယ္ဆလင္ကို ေဆးအျဖစ္ ေျပာင္းလဲအသုံးျပဳခဲ့ၿပီး လူသားေတြရဲ႕ အသက္ကို ကယ္တင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။
(၂၇) ထရန္စစၥတာ (အေမရိကန္၊ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္)
ထရန္စစၥတာဟာ ၂၀ ရာစုရဲ႕ အေရးအႀကီးဆုံး တီထြင္မႈအျဖစ္ သိပၸံပညာရွင္ေတြက လက္ခံထားၾကပါတယ္။ ေခတ္သစ္ အီလက္ထေရာနစ္ပစၥည္းအမ်ားစုမွာ အဓိပါဝင္ေနတဲ့ ထရန္စစၥတာကို ၁၉၄၇ ခုႏွစ္အတြင္း AT&T ရဲ႕ Bell ဓာတ္ခြဲခန္းမွာ အင္ဂ်င္နီယာေတြျဖစ္တဲ့ ဂၽြန္ဘာဒင္းနဲ႔ ေဝါလ္တာဘရတ္တိန္းတို႔က ဖန္တီးခဲ့ၾကပါတယ္။
(၂၈) ကိုယ္ဝန္တားေဆး (အေမရိကန္၊ ၁၉၅၀ ခုႏွစ္)
၁၉၅၀ အေစာပိုင္းႏွစ္ေတြမွာ အေမရိကန္ ဇီဝပညာရွင္ ဂရီေဂၚရီဂြတ္ဝင္းဟာ ကုိယ္ဝန္တားေဆးကို တိုးတက္ေအာင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္တားေဆးလုံးေတြဟာ ၁၉၆၀ နဲ႔ ၇၀ ခုႏွစ္ေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ လိင္ပုိင္းဆိုင္ရာ ေတာ္လွန္လႈပ္ရွားမႈ စတင္ရာမွာ အေထာက္အပံ့ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေယဘူယ်အားျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ဘဝနဲ႔အသိုက္အဝန္းကုိ ေတာ္လွန္ေျပာင္းလဲေစခဲ့ပါတယ္။
(၂၉) ဆဲလ္ဖုန္း (အေမရိကန္၊ ၁၉၇၃ ခုႏွစ္)
ပထမဆုံး လက္ကုိင္မိုဘိုင္းဖုန္းကို ဂၽြန္အက္ဖ္မစ္ခ်ယ္နဲ႔ မာတင္ကူးပါးတို႔ ဦးေဆာင္တဲ့ Motorola အင္ဂ်င္နီယာအဖြဲ႕က ၁၉၇၃ ခုႏွစ္မွာ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။
(၃၀) WORLD WIDE WEB (ဆြစ္ဇာလန္၊ ၁၉၈၉)
အင္တာနက္ကို ၁၉၆၀ ခုႏွစ္ေႏွာင္းပုိင္းအတြင္း အေမရိကန္မွာ တိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၿဗိတိန္ ကြန္ပ်ဴတာသိပၸံပညာရွင္ တင္မ္ဘာနာစ္လီဟာ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာ ဆြစ္ဇာလန္အေျခစိုက္ CERN အဖြဲ႕အတြက္ လုပ္ကိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီမွာ ကမ႓ာလုံးဆိုင္ရာကြန္ရက္ကေန သတင္းအခ်က္အလက္ ျဖန္႔ခ်ိဖို႔အတြက္ ပထမဆုံးစနစ္ကုိ တီထြင္ခဲ့ပါတယ္။ သူရဲ႕ဖန္တီးမႈကို World Wide Web လုိ႔အမည္ေပးခဲ့ပါတယ္။
Ref: LoveMoney
Credit: internetjournal.media



Contact Us

Name

Email *

Message *

Back To Top